دادرس؛ این بار دختران

پس از پایان مسابقات المپیاد آماده پسران، اردوگاه شهید باهنر تهران میزبان بیش از 500 دختر دادرس از سراسر کشور بود. در اولین روزهای هریورماه سری به مسابقاتشان زدم، مهارت های امدادیشان را از نزدیک دیدم و حتی برخی از آیتم ها را خودم هم امتحان کردم. معلوم است که المپیاد آماده، به عنوان مسابقات ورزشی-امدادی اکنون به بلوغ مناسبی رسیده است، تجربه ای که می تواند ابعاد فراملی هم پیدا کند اما هنوز زود است. بعد از هفت سال برگزاری طرح ملی دادرس و برگزاری المپیاد آماده، حالا می توانیم برای افق های بلندتر گام های اساسی برداریم.

بعد از حادثه شین آباد در آذرماه سال ۹۱ که چندین دانش آموز در آتش سوزی مدرسه سوختند و برخی هم جان خود را از دست دادند این ایده شکل گرفت که از توان دانش آموزان در جهت نجات خود آنها و کمک به خانواده هایشان استفاده شود. بنابراین طرح دانش آموز آماده در روزهای سخت (دادرس) پیش بینی و برنامه ریزی شد که در واقع طرحی به منظور آمادگی بیشتر برای مواجهه با حوادث طبیعی و غیر طبیعی است.با توجه به اینکه این نسل، نسلی آموزش پذیر است و می تواند سال های سال منشا خیر باشد، امیدواریم که با ظرفیت های موجود، آموزش ها نیز افزایش پیدا کند چراکه فردی که امروز آموزش می بیند و دانش آموز است فردا دانشجو‌ می شود، در جامعه نقش ایفا می کند، تشکیل خانواده می دهد و می تواند در تحقق اهداف هلال احمر که کمک به انسانهاست موثر واقع شود. ما معتقدیم آموزش یک فرد؛ آموزش یک خانواده و یک جامعه است.

در حال حاضر با آموزش و پرورش یک تفاهم نامه کلی داریم و براساس آن، ۸ هزار مدرسه در زمینه آموزش های طرح دادرس فعال هستند اما با وجود مدرسه های غیرانتفاعی و دولتی در سراسر کشور می توانیم این همکاری را گسترش دهیم. هلال احمر این آمادگی را دارد که با افزایش تعداد مربیان و افزایش امکانات، در زمینه ارائه آموزش های خودامدادی و دیگر امدادی، کاری ماندگارتر برای کشور رقم بزند.

در جمع پهلوانان ایرانی

در طول سیل فروردین ماه امسال چهره های مشهور زیادی در بین ورزشکاران و هنرمندان به جمعیت هلال احمر پیوستند تا یاری رسان مردم سانحه دیده باشند. لازم بود تا در فرصت مناسبی از همراهی و کمک های بیدریغ آنها قدردانی کنیم و در مسیر شفاف سازی، گزارش مناسبی از وضعیت کمک ها و نحوه هزینه کرد به آنها بدهیم.

در اولین فرصت با حضور سیدعبدالحمید احمدی، معاون وزیر ورزش و جوانان میزبان جمع زیادی از چهره های ورزشی در ساختمان صلح بودیم. نشستی صمیمانه و پرشور که تا پاسی از شب به طول انجامید و بهانه ای شد برای همدلی و هماهنگی بیشتر در مسیر کمک به حادثه دیدگان. اینجا _در ساختمان صلح_ دیگر از جنگ کهنه رنگ ها و لباس ها و ورزش ها خبری نبود، همه آمده بودند تا در کنار هم برای تسکین آلام آسیب دیدگان همراه هلال احمر باشند. از کیمیا علیزاده که لباس تکواندوی المپیکش را برای سیل زدگان هدیه کرد تا قایقرانی که پاروی قهرمانی اش را.

این موضوع را بی هیچ تعارفی عرض می کنم. همیشه گفته اند که پهلوانی بیشتر از آنکه در زور و بازوی آدم ها باشد، در اندیشه و روح آنهاست. شنیده بودم ورزش آدم ها را بزرگ تر می کند و پیش از این در مراوده با دوستان ورزشکارم کم و بیش این را درک کرده بودم. اما در ماجرای سیل، با تمام وجود روح پهلوانی را در ورزشکاران سرزمینم دیدم و به نمایندگی از همه مردم آسیب دیده قدردان بزرگواری آنها هستم. ما در هلال احمر البته حرف زیادی برای گفتن و تشکر کردن نداریم، چون قدردان اصلی تنها همان خداوندی است که فقط برای رضای او در این راه گام گذاشته اند.

اهدای زندگی

داوطلبانه ترین اقدام شخصی، چه کاری می تواند باشد؟ شاید فعالیت های متعددی به ذهن شما برسد اما مطمئنا هیچ کدام به اندازه «خون دادن» نمی تواند ساده، موثر و در عین حال انسانی باشد. اهدای خون، اهدای زندگی است. بنابراین لازم است تا برای ترویج آن در جامعه بیش از پیش بکوشیم. به همین منظور اوایل شهریورماه و در روز اهدای خون هم یک مرکز انتقال خون داوطلبانه را رونمایی کردم و هم خون دادم. این مرکز که هم اکنون تمامی فعالیت های آن بصورت داوطلبانه توسط داوطلبان جمعیت هلال احمر انجام می شود، نماد خوبی برای انجام یک اقدام داوطلبانه با مدیریت نیروهای داوطلب است. امیدوارم افتتاح این مرکز شروع خوبی برای افزایش تعداد خون دهندگان و ترویج فرهنگ داوطلبی و ایثار باشد.

در جمع هنرمندان متعهد

از قدیم گفته اند هر که بامش بیش برفش بیشتر؛ به همین تناسب هرقدر که نام بلندتری داشته باشیم بار مسئولیت مان هم سنگین تر است. هنرمندان در این هیاهوی روزگار از دیگران نامی بیش دارند و خواهی نخواهی چشم های بیشتری بدان ها دوخته شده است. و چه نیکو، هنرمندانی که در سایه این توقع، متعهدانه زکات آبرو و شهرت خویش را با ایستادن در کنار حادثه دیدگان و مرهم نهادن بر زخم آنها پرداخت می کنند. در سیل فروردین ۹۸ هم جامعه فرهنگی و هنری کشور یک بار دیگر تعهد و مسئولیت اجتماعی خود را به رخ جهانیان کشید و فرهیختگان و هنرمندان بسیاری با توان و بضاعت خویش به یاری هموطنان شان شتافتند تا این سیل ویرانگر به سیل مهربانی و همدلی تبدیل شود. در ادامه سلسله نشست ها با گروههای مرجع درگیر در سیل، و در نشستی صمیمانه فرصتی دست داد تا در کنار جناب دکتر صالحی وزیر فرهیخته فرهنگ و ارشاد اسلامی، از تعدادی از آنها به نمایندگی از این جامعه متعهد و مسئولیت پذیر تقدیر کنیم. مطمئنا با تفاهم نامه ای که میان جمعیت هلال احمر و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در حاشیه همین نشست منعقد شد، در ادامه با هماهنگی و انسجام بیشتری می توانیم تعامل مناسب تری را با گروههای مرجع فرهنگی و هنری در راستای فرهنگسازی و کاهش اثرات سوانح و حوادث در کشور شکل دهیم.
برای هنرمندانی که متعهدانه در کنار هلال احمر و سیل زدگان ایستادند، توفیق روزافزون را آرزو می کنم و امیدوارم در این مسیر دشوار مسئولانه و هنرمندانه برای تسکین آلام بشری از هیچ تلاشی فروگذار نکنند.

حضور دکتر صالحی در این نشست هم فرصت مغتنمی بود تا با دیدگاههای وی در این زمینه بیشتر آشنا شویم و به عنوان یک ناظر بیرونی اقدامات خودمان را اعتبارسنجی کنیم. وی در این نشست به نکات خوب و مفیدی اشاره کرد که گزیده کردن آنها در این گزارش می تواند بسیار سودمند باشد:

باید به سمت نزدیک‌تر کردن فضای فرهنگ و هنر به فضای بحران‌های طبیعی پیش رفت. اقدام هلال‌احمر که منجر به همراهی  و همدلی هنرمندان شد، بسیار ارزنده بود و این کار زمینه خوبی برای این است که ببینیم چگونه می‌توان در اتفاقاتی از این دست، کنار هم قرار گرفت.

ایران از پرمخاطره‌ترین کشورها است و این اتفاقات را باید از زاویه مدیریت بحران دید و همچنین زاویه دیگر مناسبات اجتماعی است که مردم با این اتفاقات دارند و ما به همین علت دور هم جمع شده‌ایم. مشکل مردم آسیب‌دیده از سیل، فقط از دست دادن لوازم زندگی نیست، بلکه مشکل بزرگتر از دست رفتن حس زندگی در میان آنهاست. همدردی‌ها و همکاری های اجتماعی بیش از اینکه بخواهد به تامین لوازم زندگی کمک کند، حس زندگی را تقویت می‌کند و این مهمتر از لوازم زندگی است. حادثه‌دیده در این شرایط حس می‌کند افرادی هستند که می‌تواند همراه آنها امید زنده بودن را داشته باشد. این قسمت از همدردی‌های اجتماعی مهم است و هر اندازه آدم‌های محبوب‌تر و شناخته شده‌تر، همدردی بیشتری با فرد حادثه دیده داشته باشند، حس زندگی در آنها بیشتر القا می‌شود. گرفتار اتفاقی شده‌ایم که ابراز مهربانی‌مان ضعیف شده و پیله‌هایی را دور خود تنیده‌ایم که کمتر یاد گرفتیم مهربانی‌ها را ابراز کنیم. این مهربانی‌ها اگر در درونمان هم وجود داشته باشد، عیان کردن آن را هم کمتر بلد هستیم. سیل اخیر به تمرین مهربانی و عیان کردن آن کمک کرد. ما کمتر چنین فرصت ممتدی را داشتیم تا بیاموزیم چطور می توان مهربانی کرد، بدون اینکه از دین، مذهب، گرایش و سلیقه افراد پرسید.

بعد از اتمام حادثه نباید همه چیز را فراموش کرد. احساس های والا در انسان ها به شدت آن نیست بلکه به مدت آن است، ممکن است در اتفاقی همدلی با شدت رخ دهد اما ماندگاری و استمرار آن مهم تر است، آنچه ما به عنوان حس والا و عمیق کردن آن نیاز داریم طولانی کردن این حس است، برای ایجاد این مهم باید ایده های هنرمندانه و حضور هنرمندان را پس از بحران داشته باشیم. حادثه که رخ می‌دهد، ما کوتاه مدت در کنار مردم آسیب‌دیده هستیم؛ اما با هر حادثه زخم‌هایی در لایه‌های عمیق‌تر ایجاد می‌شود که کمتر به آن توجه می‌کنیم. حتی بم هنوز پر از زخم‌های عمیق است، بنابراین باید برای ساختن دل‌های ویران، فکری کرد و در این بخش هنرمندان کمک بزرگی هستند. عکاسان و تصویربرداران زیادی در سیل حضور داشتند و حالا که از ابتدای حادثه و کارهای اورژانسی گذشته وقت آن است که روایت‌ها نشان داده شود.

نکته دیگر این است که چطور سوختن را به ساختن تبدیل کنیم. شهرهای زیادی سوختند، اما بعد از آن ساخته شدند و منطقه جدیدی پدیدی آمد. اینکه چطور می‌توان سوختن را به ساختن تبدیل کرد، با روایت هنرمندانه رخ می‌دهد. باید در نظر بگیریم که چگونه می‌توان این اتفاق را مبنایی برای عبرت قرار و کارهای هنرمندانه پیشگیرانه انجام داد که مقدمه یک نظم اجتماعی باشد و این نظم اجتماعی را هم بتوان مقدمه‌ای برای حل بحران در جامعه قلمداد یا آن را تقویت کرد.

یک تفاهم نامه جامع

امضا تفاهم‌نامه همکاری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و جمعیت هلال‌احمر گامی نوین و بزرگ برای استفاده از ظرفیت گروه‌های مرجع فرهنگی و هنری برای پیشگیری و کاهش اثرات حوادث در کشورمان محسوب می شود. این تفاهم نامه با حضور دکتر سید عباس صالحی، وزیر محترم فرهنگ و ارشاد اسلامی اوایل شهریور ماه در ساختمان صلح امضا شد.

این تفاهم‌نامه با هدف تلاش برای ارتقای کمی و کیفی آموزش‌های اصولی و استاندارد به آحاد مردم به منظور پیشگیری یا کاهش اثرات حوادث طبیعی و غیر طبیعی با استفاده از ظرفیت گروه‌های مرجع فرهنگی و هنری امضا شد.

جلب مشارکت سازمان‌های مردم‌نهاد برای یادگیری و یاددهی مهارت‌های عمومی و رسیدن به جامعه‌ای آماده در برابر مخاطرات، گسترش روحیه انسان دوستی و کمک به همنوع در حوادث و مخاطرات و ترویج کار داوطلبانه در جامعه، اطلاع‌رسانی صحیح و اصولی و کنترل شرایط بحرانی حین و پس از حوادث مهم در رسانه‌ها، جلب مشارکت افراد یا گروه‌های فرهنگی و هنری به منظور حمایت از افراد آسیب‌دیده و تلاش برای ارتقای سرمایه اجتماعی مردم نسبت به حاکمیت از دیگر اهداف ذکر شده برای اجرای این تفاهم نامه است.

بر اساس این تفاهم نامه، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی متعهد شده است تا در زمینه ایجاد بستر مناسب برای حضور و فعالیت هلال احمر، همسو با اهداف تفاهم‌نامه در رویدادهای  فرهنگی و هنری، بسترسازی مناسب برای استفاده از ظرفیت گروه‌های مرجع فرهنگی و هنری همسو با اهداف تفاهم‌نامه، مشارکت در انجام پژوهش‌های ملی برای پایش سطح آمادگی مردم در حوادث احتمالی، ایجاد کمیته رسانه‌ای به منظور مدیریت خبری در شرایط بحرانی بعد از حوادث با رعایت دستورالعمل‌های ابلاغی، کمک به ترویج روحیه صلح و نوع دوستی، ارائه آموزش‌های همگانی و همچنین ارتقای سبک زندگی داوطلبی از طریق محصولات فرهنگی و هنری، ایجاد ظرفیت‌های مناسب برای ارائه آموزش‌های همگانی در اماکن مختلف فرهنگی و هنری تحت پوشش و کمک به اصحاب فرهنگ و هنر آسیب دیده ناشی از حوادث طبیعی و غیرطبیعی اقدامات لازم را انجام دهد.

جمعیت هلال احمر هم در این تفاهم نامه متعهد شده است تا تولید محتوای کارشناسی شده برای ارائه آموزش‌های اصولی و استاندارد به مردم برای استفاده در رویدادهای فرهنگی و هنری، مشارکت در تدوین و اجرای طرح‌های رسانه‌ای برای پیشگیری از سوانح و کاهش اثرات مخاطرات طبیعی و غیرطبیعی، کمک به حضور مؤثر رسانه‌ها و خبرنگاران داخلی و خارجی برای پوشش مناسب بحران‌های طبیعی و غیر طبیعی، تأمین نیروی انسانی، کارشناس و تجهیزات لازم در برنامه‌های مشترک، کمک به اجرای مانورهای دوره‌ای و مستمر در مجموعه‌های مختلف تحت پوشش وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و نیز کمک به ارائه مشاوره‌های تخصصی برای استانداردسازی مکان‌های فیزیکی آن مجموعه در جهت ایجاد آمادگی لازم در شرایط بحرانی پس از حادثه، برگزاری دوره‌های آموزشی لازم برای مدیران و کارکنان مجموعه و سایر گروه‌های هدف، مشارکت در سیاستگذاری و ارائه مشاوره‌های لازم برای کنترل شرایط اضطراری حین و بعد از حوادث مهم در رسانه‌ها، ارائه حمایت‌های مورد نیاز و پشتیبانی از تولید محصولات فرهنگی و هنری همسو با اهداف تفاهم‌نامه و  تسهیل در ارائه خدمات حمایتی و تخصصی به گروه‌های هدف فرهنگی و هنری را اجرایی کند.

مرور درس های یک عملیات بزرگ

دو روز و روزی تقریبا ده ساعت در سالن نشستیم و حرف زدیم. چالش‌ها و نقاط قوت و ضعف‌مان را درآوردیم و برای رفع آنها چاره‌جویی کردیم. یک سال و نیم پیش بود که بعد از زلزله کرمانشاه دور هم جمع شدیم و درباره آن حادثه بزرگ درس آموخته هایمان را مرور کردیم. امیدوارم مجددا و دیگر نیازی به چنین جلساتی برای بررسی حوادث تلخ و بزرگ نباشد اما به هر روی ما وظیفه داریم پس از هر عملیات امدادی بزرگ بنشینیم و تجربه هایی را مستند کنیم که هم به یاری حوادث بعدی می‌آید و هم برای آیندگان مفید خواهد بود. همایش دو روزه مدیران عامل و ستادی در تهران در حالی تمام شد که حالا هماهنگی های ستادی و استانی هلال‌احمر برای حوادث پیش روی بیش از پیش است و قطعا با تقویت نقاط قوت و رفع کاستی ها می‌توانیم با آمادگی بیشتر به یاری آسیب‌دیدگان بشتابیم.

چالش‌ها و درس‌آموخته‌های زلزله غرب کرمانشاه و سیل اخیر کشور در نشست هم‌اندیشی برنامه پاسخ اضطراری جمعیت در شرایط اضطراری بررسی شد و مدیران ستادی و عامل استان‌های هلال‌احمر در ۳ کارگاه تحلیل و بررسی نقاط ضعف و قوت مدیریتی را به بحث و بررسی گذاشتند. جمع بندی بحث های ارائه شده بزودی مدون شده و برنامه ریزی لازم برای تقویت نقاط قوت و رفع نقاط ضعف صورت می گیرد.

در جمع اصحاب علوم اجتماعی

نشست هم اندیشی با جمعی از استادان ارتباطات و جامعه شناسی کشور در ادامه سلسله نشست ها با گروههای مرجع در حوزه بحران سیل فروردین ماه، در اواسط شهریور ماه برگزار شد. نشست مفیدی که در آن ضرورت ارتقای سرمایه اجتماعی هلال‌احمر و رسیدن به نقطه ایده‌آل در این زمینه، افزایش تاب‌آوری، آموزش های همگانی و تدوین استراتژی‌های رسانه‌ای مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

در این نشست، محمد مهدی فرقانی رئیس دانشکده علوم ارتباطات دانشگاه علامه طباطبایی، مسعود کوثری استادیار و مدیر گروه ارتباطات اجتماعی دانشگاه تهران، یونس شکرخواه استاد علوم ارتباطات، حسن نمکدوست روزنامه نگار و استاد ارتباطات، عباس عبدی روزنامه نگار و پژوهشگر اجتماعی، سیدجواد میری عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی و دکتر لیلا فلاحتی، عضو هیئت علمی پژوهشکده مطالعات فرهنگی اجتماعی به همراه اعضای شورای اطلاع رسانی جمعیت هلال احمر حضور داشتند. این نشست ها با سایر اساتید علوم ارتباطات، جامعه شناسی و مطالعات اجتماعی و فرهنگی به تدریج ادامه خواهد داشت و سعی خواهیم کرد با استفاده از نظرات و تجربیات این اساتید، گام های بلندتری در مسیر خدمت به مردم و مدیریت اصولی تر بحران برداریم.

گزارش مبسوط این نشست در این مقال نمی گنجد اما گزیده ای از نظرات برخی از افراد حاضر در این نشست شاید برای ثبت در این گزارش مفید باشد:

محمد مهدی فرقانی، رئیس دانشکده علوم ارتباطات دانشگاه علامه طباطبایی: وقتی اخبار را از منابع و رسانه های مختلف دنبال می کردیم مشخص بود که مدیریت متمرکزی در حوزه ارتباطات و اطلاعات وجود ندارد و این موضوع مردم را دچار سردرگمی کرده بود. فکر می کنم هلال احمر یکی از معتبرترین منابع خبری است که برای رسانه ها و مردم مرجعیت دارد و باید بتواند نبض جریان اطلاع رسانی را در حوادث به دست گیرد. به نظر می رسد بخشی از مشکلات مربوط به اطلاع رسانی ناشی از رقابت های سیاسی بین ارگان های کمک رسان بود و اغلب می خواستند بگویند دیگری نبود و ما بودیم. فکر می کنم بخشی از مشکلات موجود ناشی از عدم همگرایی میان سازمان ها و نهادها است که همه می توانند در کمک رسانی وکاهش آلام مردم نقش داشته باشند. در این میان ستاد مدیریت بحران و یا هلال احمر باید مرکزیت و محوریت داشته باشند اما اغلب دستگاه ها هر کدام به صورت جداگانه اقدام می کردند و اطلاعات را بدون اینکه به جمع بندی رسیده باشد و از ضریب صحت و دقت مناسب برخوردار باشد اعلام می کردند.

یونس شکرخواه،استاد علوم ارتباطات: تدوین استراتژی رسانه ای یک ضرورت اساسی است. ایجاد یک گروه برنامه ریزی در این زمینه گام اول است و گام دوم انجام یک پژوهش جدی است. مرحله بعدی سنجش آمادگی سازمان است. در این بخش باید به این نکته بپردازید که سازمان شما تا چه اندازه آمادگی اجرای برخی مقولات را دارد و مورد دیگری که باید در نظر داشت این است که مخاطبان هدف شما چه کسانی هستند. مورد بعدی سیاست گذارانی هستند که باید به عنوان مخاطب هدف، دیده شوند. این سیاست گذاران معمولا سیاست گذاری های غیر رسمی هم دارند و در شرایط آرامش و پیش از بحران باید با آنها هم اندیشی کرد. مرحله نهایی پس از اینکه سازمان و مخاطب هدف مورد بررسی قرار گرفت این است که چه چیزی را قرار است در جامعه ایجاد کنید. اینها ساختار استراتژی رسانه ای است که نقطه آغاز آنها هم پژوهشی است که اشاره کردم و باید انجام شود.

مسعود کوثری، مدیرگروه ارتباطات دانشگاه تهران: یکی از مواردی که به صورت عمده در بحران ها مشکلات دیگری را ایجاد می کند شیوه اظهار نظر مسئولان است. گاهی برخی از مسئولان اشتباه حرف می زنند و فکر می کنم خود این افراد هم باید آموزش سخن گویی در بحران ببینند. در بسیاری از موارد مصاحبه ها و عملکرد آنها نشان می دهد که اطلاعات کافی در زمینه بحران ندارند و یا نمی دانند چگونه باید این اطلاعات را در اختیار رسانه ها قرار دهند. در بحران اخیر هر کدام از نهادهای مسئول سفره خود را از دیگران جدا کرد و هلال احمر هم در این میان سخنی نگفت و کار خود را انجام داد. این جدا شدن بدترین اتفاقی است که می تواند رخ بدهد. زیرا مردم یک تصویر از دولت دارند و برای آنها فرقی نمی کند که در زمان بحران کدام نهاد است که فعالیت می کند. اگر کار خراب شود همه را مقصر می دانند. اینها مواردی است که در پروتکل های بحران باید نوشته شود و آموزش مدیران در این میان از اولویت ها است.

عباس عبدی، روزنامه نگار و پژوهشگر اجتماعی: در حال حاضر تصویری که از هلال احمر وجود دارد بیشتر شهودی و گفت و گویی است و باید با پژوهش به تصویر واقعی رسید. در این میان جمعیت هلال احمر باید تصویر غیر دولتی خود را برجسته تر کند. چرا که همیشه نگاه مردم به دولت ها به گونه ای است که آنها وظیفه خود را انجام می دهند اما نگاه به نهاد مدنی چنین نیست و اینجا ماجرا متفاوت می شود.

توانمندی زنان را افزایش می دهیم

هفته ازدواج که به مناسبت سالروز ازدواج امام علی (ع) و فاطمه زهرا (س) نامگذاری شده است، فرصت مناسبی بود تا یک بار دیگر با جمعی از مشاوران و کارشناسان امور زنان و خانواده استان‌ها، سازمان‌ها و معاونت‌های جمعیت هلال احمر نشستی صمیمانه داشته باشم.

جمعیت هلال احمر از ظرفیت بالایی در حوزه زنان برخوردار است. ۲۰ درصد از ۸ هزار و ۵۰۰ نفر پرسنل، ۳۰ درصد از ۶۰هزار امدادگر و ‌۴۸ درصد از داوطلبان ما را بانوان تشکیل می دهند و این آمار و ارقام، ‌لزوم داشتن برنامه مدون برای ارتقا جایگاه این قشر فعال جمعیت را می طلبد. مطمئنا مشاوران امور زنان و خانواده در جمعیت هلال احمر با بررسی مشکلات زنان می توانند راهکارهای مناسبی را برای برطرف شدن مشکلات این حوزه به جمعیت ارائه دهند تا فضای اجرائی خوبی را برای زنان ایجاد کنیم. همه اعضای جمعیت هلال احمر باید در فضای رقابتی مناسب فعالیت کنند، برای زنان در جمعیت هلال احمر محدودیت فرهنگی و اجتماعی وجود ندارد و آنها می توانند با توجه به شرایط و ویژگی های خود حتی در پست های مدیریتی قرار بگیرند.

اما متاسفانه در حال حاضر قابلیت استفاده از این نیروها در مجموعه مطلوب نیست، زیرا در گذشته آنها نتوانسته اند از تجربیات و فرصت خوبی در این عرصه برای تجربه اندوزی برخوردار باشند، اما با برنامه ریزی های انجام شده زنان می توانند در کنار مردان کسب تجربه کنند، رشد پیدا کنند و در جایگاه واقعی خود قرار بگیرند.

در این میان باید توجه داشت که ما توان تحمل حرکت سریع را نداریم و این اصلاحات به صورت آرام با دادن فضا برای بانوان، ‌ارتقاء تدریجی و… در جمعیت انجام خواهد شد. از این رو در شرایط کاملا یکسان ترجیح من استفاده از بانوان در جمعیت با رعایت اصل تجربه، توانمندی و حفظ کرامت زنان است.

در این نشست از نظرات کارشناسی جمع حاضر استفاده خوبی بردم و امیدوارم با برنامه ریزی مناسب بتوان توانمندی های زنان را در جمعیت هلال احمر افزایش داد.

صدای پای نذر آب

از سیل فروردین ماه به خشکسالی در مردادماه رسیدیم. طرح ملی نذرآب را سال گذشته شروع کردیم. همانطور که می دانید 17 میلیون نفر از جمعیت ما درگیر مسئله خشکسالی هستند که حدود 8.5 میلیون نفر از آنها در جنوب شرقی کشور زندگی می کنند. هلال احمر برای کاهش تبعات خشکسالی و کمک به حادثه دیدگان سال گذشته در استان سیستان و بلوچستان حاضر شد و خدمات مختلفی را ارایه کرد. اولین محور خدمات کمک به تامین آب شرب سالم بود. در حدود 502 روستا بیش از 1200 مخزن آب نصب شد تا از طریق آبفا روستایی بصورت مستمر آب آن تامین شود. خدمت دوم ارایه خدمات بهداشتی درمانی بود. همانطور که می دانیم آب که نباشد، سلامت هم نیست. 19 استان در 19 شهرستان سیستان و بلوچستان مستقر شدند و بیش از 45 هزار نفر توانستند از خدمات کاروان های سلامت استفاده کنند. محور دیگر این طرح ارایه خدمات فرهنگی و اجتماعی است. توزیع بسته های غذایی، بسته های فرهنگی و برگزاری مراسم های مختلف خصوصا برای کودکان از جمله این خدمات بودند.

امسال طرح را به بخش هایی از سه استان همجوار یعنی کرمان، هرمزگان و خراسان جنوبی هم گسترش دادیم. امیدواریم با کمک مردم و سایر موسسات خیریه بتوانیم بخشی از آلام مردم در این مناطق را کاهش بدهیم. این‌بار قرار است به مردم ۱۷ شهر از ۴ استان ایران آب‌رسانی شوند و کاروان‌های سلامت جمعیت هلال احمر از ۱۷ استان به مردم این استان‌ها خدمات ارائه دهند. دومین دوره این طرح در مردادماه از شهر ایرانشهر در سیستان و بلوچستان شروع شد و تا پایان شهریور ۹۸ در شهرهای دیگر این استان، خراسان جنوبی، مناطقی از کرمان و هرمزگان ادامه می یابد.

سرپرستی برای سازمان جوانان

با پایان یافتن ماموریت دکتر شهاب الدین صابونچی در سازمان جوانان هلال احمر، علی گنج کریمی سرپرست سازمان شد. برای دکتر صابونچی آرزوی موفقیت می کنم. هلال احمر ورودی دارد اما خروجی ندارد. هرکسی در هر پست و جایگاهی در هلال احمر باشد، پست و مقام را ترک می کند اما هلال احمر را خیر.

سازمان جوانان به عنوان قدیمی‌ترین تشکل در حوزه جوانان کشور، مبدا ورودی اعضای داوطلب جمعیت و فرصتی برای نهادینه سازی آموزه‌های خدمات داوطلبانه، بشردوستانه و عام‌المنفعه و ترویج فرهنگ صلح، دوستی و تفاهم است. امیدوارم آقای گنج کریمی هم با توجه به سابقه طولانی کار کردن در هلال احمر و حوزه جوانان بتواند این مسئولیت دشوار را بخوبی ادامه دهد.

دیدار با معاون اول

در مردادماه فرصتی هم پیش آمد تا خدمت دکتر جهانگیری، معاون اول محترم رییس جمهور نیز برسم و گزارشی از خدمات جمعیت هلال احمر در طول ماه‌ها گذشته را ارائه کنم. بخش عمده ای از این گزارش جمع بندی خدمات مرتبط با سیل و برنامه های جمعیت برای ادامه کمک به آسیب دیدگان بود. نظرات و رهنمودهای ایشان راهگشا و سازنده بود و حتما در ادامه این مسیر خدمت رسانی مدنظر جمعیت هلال احمر قرار می گیرد.

در جمع نیکوکاران

در ادامه سلسله نشست ها و برنامه های مرتبط با گروههای مرجع و همراه با هلال احمر در سیل فروردین ماه، آخرین برنامه در مردادماه متعلق بود به جمع زیادی از خیریه ها و تشکل های مردم نهاد. بیش از سیصد موسسه خیریه و مردم نهاد که در سیل همکار ما بودند در این همایش حضور داشتند و از تعدادی از آنها هم تقدیر شد؛ همایش باشکوهی که نشان دهنده عمق ارتباط و تعامل جمعیت هلال احمر با سایر نهادهای مردمی بود. در این همایش به صراحت عنوان کردم که خیریه‌ها رقیب جمعیت هلال احمر نیستند،‌ بلکه همراه و همکار ما هستند و این جمعیت به همه خیریه‌ها به عنوان دوست و همراه نگاه می‌کند. معتقدیم کارها را باید به مردم جهادی و کسانی که علاقه‌مند خدمت رسانی هستند بسپاریم. ایران کشوری بلاخیز است و هر لحظه باید منتظر حادثه بود؛ بنابراین در حوادث بزرگ نیازمند چنین اتحادی هستیم. کمک کردن به دیگران فارغ از نژاد و رنگ و مذهب نیازمند تمرین و ممارست و هماهنگی است تا در زمان بحران های سخت بتوانیم کنار هم فعالیت کنیم. اکنون هم جنس حادثه با گذشت زمان تغییر کرده است، اما پایان سیل، پایان امداد رسانی نیست. ما همچنان به کمک همه احتیاج داریم تا با هم افزایی بیشتر نیاز افراد متاثر از سیل را برطرف کنیم.

در این همایش نمایندگانی از برخی موسسات فعال مثل آقای پولاد پور، مدیر عامل موسسه آبشار عاطفه‌ها، آقای بصیری پور، نماینده تشکل‌های خراسان رضوی، حاج حسین یکتا، مدیر عامل انجمن امام رضایی ها و خانم دانشور، مدیر موسسه مهر آفرین هم حرف های خوبی زدند و پیشنهادات مناسبی ارائه دادند که حتما با برنامه ریزی مناسب توسط سازمان داوطلبان می توان برای اجرایی شدن آنها فکری کرد.

فرصتی برای دیدار با آزادگان و ایثارگران

مردادماه سالگرد ورود آزادگان عزیز به میهن اسلامی است. به همین بهانه فرصتی پیش آمد تا با حضور حجه الاسلام معزی، نماینده محترم ولی فقیه در جمعیت در خدمت جمعی از آزادگان و ایثارگران شاغل در هلال‌احمر باشیم.

بدون تردید تنها کسانی می تواند از اسارت صحبت کنند که شرایط اسارت را چشیده باشند، ما در جمعیت هلال احمر تلاش می کنیم که شرایطی را براساس مقرارت و وظایف ایجاد کنیم که قدردان این عزیزان باشیم و امیدواریم بتوانیم زمینه استفاده از فعالیت‌ها و تجربیات آنها را در جمعیت فراهم کنیم.

مقاومت و ایثار این عزیزان قابل ستایش است، ما قدردان تلاش‌ها‌، ایستادگی و گذشت آنها هستیم. قدر نعمت امنیت و آسایش را می دانیم و امیدواریم پرچمی که اکنون در دست رهبر انقلاب است را به دست صاحب واقعی آن امام عصر(عج) برسانیم و تمام رنج‌ها و زحماتی که در طول ۱۴۰۰ سال انجام شده است را به نتیجه برسانیم.

عصر جدیدی ها گل کاشتند

عصر جدید در مرداد ماه به پایان رسید، برنامه موفق و بسیار پربیننده ای که با حضور یک مجری توانمند توانست همیار جمعیت هلال احمر برای جلب کمک های مردمی و ارائه گزارش های مناسب و شفاف به مردم برای هزینه کرد آنها باشد. خوشبختانه از میان 220 میلیارد تومان کمک های مردمی به هلال احمر، این برنامه توانست بالغ بر 60 میلیارد تومان را از طریق کد موبایلی و با مشارکت حدود سه و نیم میلیون نفر را برای سیل زدگان کشور به ارمغان بیاورد. مبلغی که تماما صرف خرید ده هزار بسته لوازم خانگی شد و گزارش توزیع آنها نیز از طریق همین برنامه به مردم ارایه شد.

در روزهای پایانی این برنامه بزرگ، سری به محل ضبط برنامه زدم و در دیدار با مجری، داوران و عوامل این برنامه از زحمات آنها در همراهی با جمعیت هلال احمر برای کمک به سیل زدگان تقدیر و تشکر کردم.

آتشی که به جان همه افتاد

در مرداد ماه حوادث مختلف همچنان توان امدادی جمعیت هلال احمر را به چالش کشید. حوادث ترافیکی روزمره در طرح تابستانی امداد و نجات مدیریت شد. امداد ساحلی مخصوصا در سواحل شمالی کشور نیز فعال بود. در این میان افزایش حوادث کوهستان خصوصا در منطقه دماوند کمی بیش از سال های گذشته بود. خوشبختانه با حضور امداد هوایی فعال و گروه‌های زبده امدادونجات در کوهستان افراد زیادی حتی بعداز چند روز مفقودی زنده پیدا شدند اما چند نفری نیز جان خود را از دست دادند، افرادی که اغلب بدون آمادگی لازم پای در مسیر کوهستان گذاشته بودند.

در این میان افزایش آتش سوزی در جنگل ها و مراتع یک هشدار جدی به همگان بود. متاسفانه بر اساس بی احتیاطی و در برخی از مواقع شاید بصورت تعمدی بخش هایی از جنگل ها و مراتع طبیعی در کوهمره استان فارس و ارسباران در آذربایجان شرقی در آتش سوختند. جمعیت هلال احمر بصورت نیروی پشتیبان در هر دو منطقه وارد شد و توانست به نیروهای عملیاتی حاضر در منطقه کمک کند. در جنگل های ارسباران بالگرد جمعیت هلال احمر با 34 سورتی پرواز نقش مهمی را در اطفای حریق ایفا کرد. و همه اینها در حالی است که جمعیت هلال احمر نقش و وظیفه قانونی در این زمینه ندارد اما بنا بر درخواست مسئولان ملی و استانی متعهدانه به کمک سازمان مراتع و جنگل ها و وزارت دفاع شتافت.

دو غیبت موجه!

در مردادماه موفق به حضور در جمع دو گروه از همراهان خدوم هلال احمری نشدم، یکی به دلیل یک جلسه مهم و غیرقابل پیش بینی و دیگری هم به دلیل یک کسالت ناگهانی. حضور در جمع نیروهای خدماتی جمعیت هلال احمر برایم افتخار بزرگی بود که امسال حاصل نشد؛ حضور در جمع خبرنگاران هلال احمری رسانه های مختلف به مناسبت روز خبرنگار نیز همین طور. حتما در فرصتی مناسب این دو غیبت - البته موجه - را جبران می کنم!

دکتر علی اصغر پیوندی

رئیس جمعیت هلال احمر