به گزارش پایگاه اطلاع رسانی جمعیت هلال احمر؛ به اتکای مطالعات و تجربه‌های موردی تعدادی از سازمان‌های مردم نهاد داخلی، شواهدی موجود شد که «توسعه از پایین به بالا» از ادبیات آکادمیک و رسانه‌ها به آرامی در ادبیات اداری ایران رسوخ کند و به عنوان نوعی متدلوژی برای مبارزه با فقر اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی شناخته شود.
این ادبیات از اوایل دهه ۸۰ در جمعیت هلال احمر به آوازه رسید و در دهه ۹۰ مدیران این جمعیت تصمیم به اقدامی اجرایی برای استفاده از این ظرفیت گرفتند. مبنای کار این بود که برای آمادگی مردم در مواجهه با مخاطرات طبیعی، باید آموزش همگانی را در قطع محله‌ای تعریف کرد و با کمک مردم همان محله، ابزار لازم را فراهم و تقسیم‌بندی وظایف را برای پاسخ اولیه و ارزیابی مقدماتی سانحه ایجاد کرد. نهایتا در زمستان ۱۳۹۸ برپایه این دیدگاه، اولین «خانه هلال» در محله هرندی تهران یا همان دروازه غار راه‌اندازی شد. بنابراین، طرح ایجاد خانه‌های هلال در مناطق کم‌برخوردار شهری، روستاها و مناطق عشایری از قلب تهران آغاز شد تا این پایلوت به دلیل مجاورت با اماکن حاکمیتی و اداری کشور قابل رصد مسئولین باشد و حمایت دستگاه‌های مختلف را جلب کند.

در این میان، خانه هلال محله هرندی فراتر از هدف «افزایش تاب‌آوری اهالی در هنگام بروز سوانح» ظاهر شد و نشان داد که می‌تواند پاتوق خوبی برای اجرای طرح‌های محرومیت‌زدایی هلال احمر باشد. از اینجا به بعد توجه مسئولین مختلف کشور  جلب شد و از آنجایی که طرح ۲۰۲۰ با حمایت وزارت کشور و توجه و تاکید مقام معظم رهبری در آستانه تولد بود، خانه هلال محله هرندی الگوی آزمایشی این طرح کلان ملی شد.

باید برای ساکنان محلات ۲۰۲۰ دسترسی به پزشک خانواده فراهم شود

علی آقامحمدی درباره شناسایی ۲۰۲۰ محله کم برخوردار در کشور می‌گوید:«۲۰۲۰ محله با حدود جمعیتی ۲۰ میلیون نفر در سراسر کشور شناسایی شدند که از جمله محله‌های کمتر برخوردار کشور هستند و با همکاری نهادها و دستگاه‌های متعدد، اقداماتی انجام شده تا شاهد بازآفرینی شهری در آن مناطق باشیم.»

او می افزاید:« این محله‌ها توسط سازمان‌های دولتی و نهادها شناسایی شدند و ۱۳۲۰ محله را سازمان بازآفرینی شهری شناسایی کرده و مابقی محله‌ها توسط گزارش سایر نهادها شناسایی شده‌اند. مجموع تمام محله‌هایی که احتمال داده می‌شد جزو محله‌های کم برخوردار باشند، طبقه‌بندی شده‌اند.»

رئیس ستاد طرح توانمندسازی ۲۰۲۰ محله کمتربرخوردار کشور، در آبان ۱۴۰۰ هم در گفت‌ و گو با روزنامه شهروند،  اشتغال‌زایی و ارائه خدمات بهداشتی و درمانی رایگان برای ساکنان محلات را هدف اولیه این طرح دانست و گفت: «در محله شهید هرندی ۹۵۰ زن سرپرست خانوار داریم. صندوق‌های کارآفرینی امید، گروه‌هایی تشکیل می‌دهد و هر ۱۵ نفر را عضو یک صندوق می‌کند. در حال حاضر ۳۵ صندوق امید در این محله کار خود را آغاز کرده است.»

او در بخش دیگری از این مصاحبه گفته بود: «باید برای ساکنان این محلات دسترسی به پزشک خانواده و سیستم ارجاع و درمان رایگان فراهم شود. آزمایش‌ها و عکسبرداری و روند درمان برای این افراد رایگان است، در حالی که ۷۵درصد از آنها بیمه سلامت نداشتند.»

اجرای طرح محرومیت زدایی، کاهش آسیب های اجتماعی را در محلات کمتر برخوردار به دنبال داشت

پیرحسین کولیوند؛ رئیس جمعیت هلال‌ احمر هم می‌گوید:« اجرای این طرح، کاهش آسیب های اجتماعی را به دنبال داشته و در راستای تحقق اهداف بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی است و از آغاز طرح مبارک ۲۰۲۰ تا پایان سال گذشته، این جمعیت متولی مستقیم ۳۰۱ محله از مجموع محلات جامعه هدف در ۱۸۵ شهرستان و با پراکندگی همه استان‌های کشور بوده است.
او می‌گوید:«جمعیت هلال احمر تنها یک جمعیت امدادی نیست و در زمینه ماموریت های اجتماعی نیز وظایف مهمی را بر عهده دارد. نقش آفرینی محوری سازمان داوطلبان در اجرای طرح های مختلفی مانند هلال رحمت، کاروان سلامت، ارمغان مهر، غربالگری سلامت، یلدانه و..... و نیز همکاری با سازمان‌های مردم نهاد اجتماعی و خیریه در اجرای ۹۰۷ پروژه مشترک محرومیت زدا و برگزاری رزمایش های جهادی در این محلات، موید این موضوع است.»
رئیس جمعیت هلال با ابراز خرسندی از فعالیت خانه‌های هلال در محلات مشمول طرح ۲۰۲۰، می افزاید:« این فعالیت، زمینه عضویت داوطلبانه بیش از ۲۴ هزار نفر را در جمعیت هلال احمر فراهم کرده است.»

برگزاری ۲۸۰۰ دوره آموزشی تاب آوری و توان افزایی در محلات کم برخوردار

وحید سلیمی رئیس سازمان داوطلبان جمعیت هلال احمر نیز در این خصوص می‌گوید:«از ابتدای طرح محرومیت زدایی و توانمندسازی اجتماعی محلات کمتر برخوردار کشور تا کنون ۴ هزار و ۲۸۰ نفر داوطلب در ارکان محله با عناوینِ مسئول خانه هلال، جانشین خانه هلال، مسئول پهنه، بانویار و شهردار، در سامانه ۲۰۲۰ ثبت شده‌اند‌ و مشغول به فعالیت هستند.»

سلیمی می افزاید:« تا پایان سال ۱۴۰۲، در ۲۸۵ محله ۲ هزار و ۷۹۹ دوره آموزشی برگزار شده است و در مجموع ۶۶ هزار و ۳۱۶ نفر از این آموزش‌ها بهره‌مند شدند.»

وی این آموزش‌ها را شامل دو دسته کلی می داند و می‌گوید:« دسته نخست آموزش‌ها مربوط به تاب‌آوری جوامع محلی در مواجهه با سوانح است که ذیل عناوین کمک‌های اولیه و آمادگی در برابر مخاطرات تعریف می‌شود. دسته دوم آموزش‌هایی است که به توان افزایی افراد در حوزه‌های اقتصادی و اجتماعی و همچنین دوره‌های بهداشتی مربوط می‌شود.»

معرفی ۲۲۴ نفر به بانک برای دریافت تسهیلات قرض الحسنه درمان

رئیس سازمان داوطلبان جمعیت هلال احمر خدمات حمایتی را به عنوان سرفصل دیگری از اقدامات این جمعیت در محلات کمتر برخوردار اعلام و می‌گوید:« پرداخت کمک‌ هزینه بلاعوض دارو و درمان عنوان فعالیتی دیگری در محلات مشمول طرح است. تاکنون ۲۴ میلیارد و ۷۳۵ میلیون تومان در بین ۲۶ هزار و ۳۵۴ نفر، متناسب با فاکتورهای دارویی و بیمارستانی هر فرد پرداخت شده است؛ ضمن آنکه ۲۲۴ نفر با معرفی به بانک‌های عامل، تسهیلات قرض‌الحسنه درمان دریافت کرده اند. در بخش کمک معیشتی در محلات تحت پوشش هلال احمر، ۱۲۴ هزار و ۵۷۵ بسته غذایی به ارزش مجموع ۶۶ میلیارد و ۴۷۳ میلیون تومان توزیع شده است.همچنین توزیع ۱۴ میلیارد و ۵۴ میلیون و ۹۹۸ هزار تومان بسته بهداشتی، اقلام زیستی و نوشت افزار در بین ۳۵ هزار و ۴۸۵ خانوار ساکن در محلات کمتر برخوردار در این مدت انجام شده است. به علاوه ارزش ریالی اجرای طرح های سالانه و مستمر سازمان داوطلبان در محلات مذکور ۱۵ میلیارد و ۴۵۱ میلیون تومان و تعداد بهره وران آن ۱۱۷ هزار نفر است.»

بهره مندی۹ هزار و ۴۶۹ سرپرست خانوار از کمک‌های نقدی معیشتی

او می‌گوید:« ۹ هزار و ۴۶۹ نفر سرپرست خانوار ساکن در محلات کمتر برخوردار از کمک‌های نقدی معیشتی جمعیت هلال احمر بهره مند شده اند که برای خرید کالاهای اساسی به حساب آنها واریز شده است. مجموع این مبالغ ۴ میلیارد و ۷۲۲ میلیون تومان بوده که تمامی آن توسط جمعیت هلال احمر تامین و پرداخت شده است».

سلیمی تسهیل و اجرای طرح های کارآفرینی را از دیگر اقدامات صورت گرفته در محلات کمتر برخوردار و جامعه هدف جمعیت هلال احمر عنوان و تصریح کرد: این مداخلات اقتصادی معطوف به توانمندسازی و توسعه اقتصادی ساکنین محله است و ارزش این اقدامات ۱۱ میلیارد و ۷۰۰ میلیون تومان بوده است تا ۱۱ هزار و ۲۸۹ خانوار بتوانند کسب و کار خود را راه اندازی و یا رونق دهند.»

در حال حاضر طرح ۲۰۲۰ محله کمتربرخوردار کشور توسط جمعیت هلال احمر، ستاد اجرایی فرمان حضرت امام خمینی(ره)، سازمان بهزیستی، کمیته امداد امام خمینی(ره) و بنیاد احسان برگزار می‌شود که هر کدام از این‌ها تولی‌گری تعداد مشخصی از محلات را در قالب "خانه‌های امداد" ، "خانه‌های بهزیست"، "خانه‌های احسان" و "خانه‌های هلال" به عهده دارند.

اکنون سهم هلال احمر از این کار بزرگ خیرخواهانه ۳۰۱ محله است که در آن‌ها خانه‌های هلال به عنوان موتور محرک این طرح فعال هستند.

با گذشت ۲ سال از آغاز رسمی طرح ۲۰۲۰، خدمت‌گذاری به مردم محلات کم‌برخوردار از طریق توانمندسازی ساکنان آن‌ها از موضوع اشتغال و سلامت فراتر رفته و باب برنامه‌ها و فعالیت های فرهنگی و اجتماعی در این محلات گشوده شده است.