به گزارش پایگاه اطلاع رسانی جمعیت هلال احمر به نقل از پیام هلال، برخلاف ظاهر آرام کوهستان و حرکت یکنواخت قطارها حوادث تلخ زیادی در این شاهراه خطوط ریلی اتفاق می‌افتد. دو سال است که مسافران راه‌آهن زاگرس با دیدن پرچم سرخ و سفید پایگاه امداد و نجات ریلی «مازو» از بخش گرمسیری الوار شهرستان اندیمشک با خیالی آسوده در این خطوط تردد می‌کنند. پایگاه امداد و نجات ریلی ایستگاه «مازو» اولین پایگاه امداد و نجات ریلی کشور است.

سلام ما را به امام رضا(ع) برسانید

عبور در مسیر اندیمشک‌‌ درود سفر در مسیری پیچ در پیچ در پهنای زاگرس با120 تونل و پل‌های پی‌‌درپی است. گاه همین تونل‌‌ها و پیچ‌های خطرناک حادثه می‌آفرینند و امداد رسانی در این مسیر را با مشکل مواجه می‌کنند. پایگاه امداد و نجات ریلی ایستگاه «مازو» دوسال است که با هدف امدادرسانی ریلی در این ایستگاه مستقر شده است. «رضا میرزاوند» از امدادگران پایگاه ریلی «مازو» می‌گوید :«مسیر اندیمشک به درود یکی از صعب‌العبورترین خطوط ریلی کشور است. روزانه حداقل 14 قطار مسافربری درون‌شهری و برون‌شهری به مقصدهای تهران، درود، مشهد و اهواز و چندین قطار باربری در این خطوط رفت‌وآمد می‌کنند. تا قبل از تاسیس پایگاه اگر حادثه‌ایی در این خطوط اتفاق می‌افتاد، تنها راه دسترسی به حادثه‌دیدگان بالگرد‌های هوایی بود اما اگر در تونل‌ها، گردنه کوه‌ها و یا قسمت‌هایی از کوه که جای مناسب برای فرود بالگرد وجود ندارد، قطار و یا مسافران دچار حادثه می‌شدند، عملیات امداد و نجات با چالش‌های فراوانی روبرو بود. با تاسیس پایگاه و طراحی «درزین آمبولانس» عملیات‌‌های امداد و نجات با سرعت و کیفیت بهتری انجام می‌شود.» نزدیک بودن خطوط ریلی و نبود جاده آسفالت در برخی از روستاهای اطراف «مازو»، باعث شده تا خطوط ریلی راه‌آهن زاگرس مخاطبان زیادی داشته باشد و آن را به یکی از پر رفت ‌وآمدترین خطوط ریلی کشور تبدیل کرده است. خطوط ریلی راه‌آهن زاگرس میراث جنگ جهانی دوم است و به صورت مورب از قلب رشته‌ کوه‌های زاگرس می‌گذرد و دو شهرستان اندیمشک و درود را به یکدیگر پیوند می‌دهد. 8 روستا و 4 ایستگاه راه‌آهن در این مسیر قرار دارند. مسیر مارپیچ،ریل‌های فرسوده و یک خطه بودن آن، عامل بیشتر حوادث ریلی است. رضا میرزاوند می‌گوید:« خطوط ریلی این مسیر فرسوده هستند با وجود اینکه بازسازی‌هایی روی آن صورت گرفته است اما زیر ساخت‌های آن قدیمی است و تحمل بار چندین تنی قطارهای باربری را ندارد. یک خطه بودن ریل‌ها نیز گاهی حادثه می‌‌آفرینند. در برخی موارد هنگام تعویض ریل‌ها، قطار واژگون می‌شود. بسیاری از رانندگان قطارها با سرعت بسیار کمی حرکت می‌کنند تا دچار حوادثی از این قبیل نشوند». عمده مسافران این مسیر، زائرانی هستند که به سمت مشهد رهسپارند. میرزاوند می‌گوید:« اکثر مسافرانی که ازخوزستان به مشهد می‌روند زائر امام رضا(ع) هستند. پس از گذراندن 24 ساعت متوالی در قطار گاهی دچار فشار خون بالا یا مسمومیت می‌شوند که به پایگاه مراجعه می‌کنند و ما اقدامات اولیه را برایشان انجام می‌دهیم. بعد از رسیدگی به این مسافران از ما تشکر می‌کنند و ما می‌گوییم سلام ما را به امام رضا (ع) برسانید.»

تعدادی از روستاهای منطقه گرمسیری الوار مسیر آسفالت ندارند

مختلفی دارد. گاه امدادرسانی در امتداد همین مسیر 102 کیلومتری « اندیمشک» تا «تنگ‌پنج» انجام می‌شود و گاهی عملیات امداد و نجات در یکی از روستاهای اطراف. مردم محلی، پایگاه ریلی هلال‌احمر «مازو» و اعضای آن را به خوبی می‌شناسند. «عرفان یعقوب‌پور» امدادگر یکم پایگاه امداد و نجات ریلی مازو می‌گوید:« بیشتر مراجعات ما در پایگاه، مراجعات مردمی است. بسیاری از روستاهای اطراف مثل روستای «تنگه هفت» جاده آسفالت و یا حتی خاکی ندارند و قطار تنها راه ارتباطی این روستاها با شهرستان‌های اطراف است. بسیاری از اهالی روستا اگر دچار مشکل یا حادثه شوند پس از اقدامات اولیه، توسط درزین آمبولانس هلال‌احمر آنها را به ایستگاه مازو انتقال می‌دهیم و از آنجا با کمک آمبولانس‌های اورژانس به مراکز درمانی می‌رسانیم.» در نبود پزشک روستا، امدادگران پایگاه امداد ریلی مازو هستند که مرهم بر زخم بیماران و آسیب دیدگان روستا می‌گذارند. درزمان وقوع سیل و زلزله نیز به کمک اهالی روستا می‌شتابند تا رسالت خود را که کمک به همنوعان است انجام دهند. یعقوب‌پور می‌‌گوید :« شاید حوادث ریلی در سال کمتر از انگشتان دست اتفاق بیافتد و کمتر قطاری دچار حادثه شود. اما وجود یک پایگاه امداد و نجات آن هم در روستاهایی که تنها مسیر دسترسی به شهرستان‌ها و مراکز درمانی فقط از طریق ریل راه‌آهن است، بسیار حیاتی است.» هنگام سفر با خطوط ریلی راه‌آهن اندیمشک به درود عشایری را می‌بینید که در امتداد خطوط ریلی ساکن شده‌اند. پایگاه امداد و نجات ریلی مازو، کورسوی امیدی برای عشایر زاگرس‌نشین شده‌است. جوانان پایگاه امداد و نجات ریلی مازو بیکار نمی‌نشینند. چند وقتی می‌شود که در تدارک برگزاری کلاس‌های امداد و نجات برای اهالی روستاهای اطراف  مازو هستند. به مساجد روستاها می‌روند، اهالی را گرد هم می‌آورند و اصول اولیه امداد و نجات را به آنها آموزش می‌دهند :«نیاز به فرهنگ‌سازی بین اهالی روستا در خصوص آموزش‌‌های هلال‌احمر بسیار محسوس است. ما تلاش می‌کنیم برای این روستاها که جزء مناطق محروم خوزستان محسوب می‌شوند با حداقل امکانات بیشترین آموزش‌ها را ارائه دهیم تا در مواقع حادثه تا رسیدن امدادگران اصول اولیه امداد و نجات را خودشان انجام دهند. در همین کلاس‌ها بود که یکی از اهالی به هلال‌احمر پیوست و حالا یکی از اعضا تیم هفت نفره پایگاه امداد و نجات ریلی مازو است.»

رانندگی درزین آرزوی امدادگران پایگاه امداد ریلی مازو

خطوط ریلی اندیمشک به درود به دلیل عبور از کوه‌های زاگرس با وجود رودخانه سزار، بختیاری و دز یکی از زیباترین خطوط راه‌آهن کشور است ولی عملیات امداد و نجات در خطوط ریلی با چالش‌های فراوانی روبرو است. عملیات امداد و نجات در مسیرهای کوهستانی و صعب‌العبور نیازمند امکانات و تجهیزاتی است که حتی در برخی مواقع حیاتی نیز جایشان خالیست. «حافظ ساکی‌منش» از امدادگران پایگاه امداد و نجات ریلی زاگرس می‌گوید:«ما در پایگاه امکانات محدودی داریم که گاه عملیات امدادی ما را دچار مشکل می‌کند. برای سرزدن به روستاها و امدادرسانی به اهالی، به یک دستگاه موتورسیکلت یا خودرو امدادی نیاز داریم تا خودمان را زودتر به محل حادثه برسانیم. چندی پیش، یک پسر بچه 15 ساله در روستای مازو بر اثر بی احتیاطی عصب‌های اصلی دستش را به وسیله‌ی چاقو بریده بود به محض رسیدن به محل حادثه و شستشو و بانداژ زخم به خانواده‌اش تاکید کردیم تا او را هرچه زودتر به یک مرکز درمانی ببرند. درزین آمبولانس‌ هم امکانات خوبی مثل کپسول اکسیژن، دستگاه فشار و... دارد و نهایت دو مصدوم را با آن به ایستگاه مازو می‌رسانیم و بعد آمبولانس‌های اورژانس مصدومان را به مراکز درمانی منتقل می‌کنند. در برخی مواقع که تصادفات و یا واژگونی قطار در مناطق صعب‌العبور اتفاق می‌افتد حمل برانکارد بسیار مشکل می‌شود و مصدوم را به سختی جابه جا می‌کنیم.» رانندگی با درزین آمبولانس هلال‌احمر یکی از آرزوهای بچه‌های پایگاه امداد و نجات ریلی مازو است.« بخش اعظم عملیات امداد و نجات خطوط ریلی بر دوش درزین آمبولانس است. رانندگی درزین به عهده لکوموتیورانان ایستگاه راه‌آهن زاگرس است اما در برخی از عملیات‌‌های امداد و نجات اگر راننده‌ایی در ایستگاه نباشد ما نمی توانیم خیلی سریع خودمان را به محل حادثه برسانیم. در مبحث امداد و نجات ثانیه‌ها برای ما حیاتی است و بر نتیجه عملیات امداد و نجات تاثیر مستقیم دارد.» اینها را ساکی‌منش می‌گوید. منطقه کوهستانی خطوط گرمسیری الوار به خاطر جغرافیای خاص و بارش‌های فراوانی که دارد، امکانات ارتباطی و رادیویی ضعیفی دارد. ساکی‌منش می‌گوید:« ما از طریق اهالی روستاها و یا از طریق راه‌آهن زاگرس و تماس از مرکز به وقوع حوادث پی می‌بریم و اعزام می‌شویم. وسایل ارتباطی ما بسیار محدود است و وجود یک بیسیم برای اطلاع و گزارش عملیات امداد و نجات و وضعیت مصدومان بسیار لازم است. گاهی در حین عملیات نیاز به هماهنگی‌هایی داریم که با تلفن همراه قادر به برقراری تماس نیستیم.»